DEMOKRASİ TARİHİMİZİN KİLOMETRE TAŞLARI

Demokrasi, temel olarak kuvvetler ayrılığı ilkesine dayanır. Yürütme organının gücünün kısıtlanması, elinden yasama ve yargı yetkisinin alınmasıyla birlikte modern demokrasinin temellerinin atıldığı söylenebilir. Dünyada bunun erken örneklerinden biri de Magna Carta Libertatum (1215) ile İngiltere’dir. O tarihten bu tarihe yürütme organının elinden vergi toplama ve asker alma/savaş açma yetkisi yasama organına geçti. Aynı yasama organı […]

EMPERYALİZMİN KUCAĞINDA DEVLET KURULAMAZ…

16. yüzyılda coğrafi keşifler neticesinde ipek ve baharat yollarının önemini yitirmesiyle birlikte Ortadoğu’nun dünyadaki önemi azaldı. Bölgenin tekrar önem kazanmasında 19. Yüzyılının ikinci yarısında Süveyş kanalının açılması ve petrolün bulunması nedeniyle söz konusu oldu. Bu, beraberinde bir emperyalist rekabeti de getirdi. Söz konusu rekabet günümüzde de sürüyor. Rusya, Sovyetler Birliği’nin çöküşünün ardından bölgede ağırlığını tekrar […]

DEMOKRASİ İHRACI TARTIŞMALARI BAĞLAMINDA KÜRESEL MÜCADELENİN YENİ BÖLGESEL CEPHESİ: İRAN

18 Aralık 2017 günü Amerikan Başkanı Donald Trump’ın açıkladığı Ulusal Güvenlik Stratejisi, İran’ın bir kez daha ‘‘haydut devlet’’ ilan edildiğini ve hedefteki ülke tahtasına yeniden ‘‘İran’’ adının yazıldığını göstermiş ve bu nedenle Trump’ın dış politika stratejisi, Bush doktrinine dönüş olarak da yorumlanmıştır. Ancak Trump’ın açıklamalarında dikkat çeken bir başka husus daha bulunmaktaydı. Bu husus, ABD’nin […]

RÖPORTAJ: YRD. DOÇ. DR. KEMAL ÇİFTÇİ İLE “DEMOKRASİ HAYATIMIZ” ÜZERİNE

1. Kumpas Davaların Türk demokrasisine etkisi ve yarattığı sonuçlar nelerdir? “Balyoz”, “Ergenekon” ve “Askeri Casusluk” davaları başta olmak üzere -kanaatimce daha öncesindeki Van 100.Yıl Rektörü Yücel Aşkın’a kurulan 2005 yılındaki kumpas ve yine 2005 yılındaki Şemdinli davaları ile provası yapılmış olan- “Kumpas Davaları” olarak adlandırılan davalar, burada ve şimdinin yaygın iddiasına bakılırsa, Türkiye Cumhuriyeti devletinin […]

ETIENNE BALIBAR – YURTTAŞLIK

GİRİŞ MONOKL Yayınlarından 2016 yılında çıkan Étienne Balibar’ın Yurttaşlık (Cittadinanza) kitabı 156 sayfadır. Fransızca’dan Türkçe’ye Murat Erşen çevirmiştir. Yazarımız Fransız Marksistlerindendir. Louis Althusser’in öğrencisidir. Althusser’in ölümünden sonra Fransız Marksist felsefesinin temsilcisi olmuştur. “Barış için akademisyenler” inisiyatifinin bildirisine imza atan 1128 akademisyen arasındadır. Paris X Nanterne Üniversitesi başta olmak üzere, Avrupa ve Amerika’da siyaset ve felsefe […]

KADER GEMİLERİ – YAVUZ ve MİDİLLİ

Birkaç yıl önce İstiklâl Harbi dönemindeki Türk-Sovyet ilişkileri üzerinden, emperyalizm tartışmaları ekseninde bazı tezler ileri sürdüğüm bir yazı dizisini yayınlarken, konuyla yakından ilgili olan, Murat Çulcu’nun “Paşaların Asya Misyonu” isimli eserine dair üç bölümlük bir mini diziyi de araya katmıştım. Bazı okuyuculardan gelen olumlu eleştiri ve istekler üzerine; buna benzer eserlerin tanıtımı üzerinden belli bir […]

TÜRK DEMOKRASİSİ VE EKONOMSAL SİSTEMİ*

Bir gün Atatürk dedi ki : “Demokrasi, esas itibariyle siyasidir. Ekonomsal değildir. Bartelemi bunu iyi görmüş, iyi anlamış.” Ben, bu hakikati önce Atatürk’ten öğrendim. Sonra, bu ihtarın tesiri altında demokrasiyi bir daha, bir daha okudum : Hangi kitabı açtımsa, Şef’in görüşü, anlayışı doğrulandı. Cumhuriyet Halk Partisi’nin üyeleri bilirler ki, devrimi yapan büyük partinin altı prensibi […]

TÜRKİYE’DE AKADEMİNİN HAL-İ PÜR MELALİ YA DA DEMOKRASİYİ ÖĞRETMESİ GEREKENLERİN DEMOKRASİYE OLAN UZAKLIKLARI

Akademi, ya da çoğunluğun kullandığı biçimiyle üniversite kelimesinin sözlük anlamı “evren kent” demek. Bir kentte olması gereken her şeyin olduğu, bir sosyal mekan. Kampüs dediğimiz şey de öğrencilerin sabahları saatler süren yolculuklar sonunda gelmediği, akademisyenlerin bir “mesai yeri” olarak görmediği bir yaşam alanı. Hayatın geçtiği yer. Kürsü dediğimiz ve üniversite hocasının ders anlattığı yerin hemen […]

BAŞKANLIK SİSTEMİ DEMOKRASİNİN GEREĞİ MİDİR?

Giriş Türkiye’de son yıllardaki tartışmaların büyük çoğunluğunun yönetim şekli ve sistemiyle alakalı şeyler olduğu aşikardır. Çok çeşitli görüşlerin birbirleriyle çatıştığı ve genellikle konunun taraflarının birbirlerini suçladığı bir konu olmuştur. Özellikle Türkiye’deki bazı çevreler mevcut istikrarsızlıkların temelini parlamenter sisteme dayandırmaktadır. Ve tek ilaç olarak başkanlık sistemini bir hap gibi yutulmasını istemektedirler. Halbuki sistemsel bazda başkanlık sistemi […]

“MİLLETİN EFEDİSİ”NİN DEMOKRASİ İLE İMTİHANI

Demokrasi, azınlıkta olanların tüm haklarını özgürce yaşamasını sağlayan ve ne çoğunluğun azınlığa ne de azınlığın çoğunluğa tahakkümü altına almadığı bir sistem olarak nitelendirebiliriz. Bu nedenle demokrasinin bir uzlaşma sanatı olduğunu da düşünebiliriz. Ahmet Taner Kışlalı’nın ifadesiyle ‘’Demokrasi tarihi insanlar arasında toplumsal kökenli eşitsizlikleri gidermek için verilen savaşın tarihidir.’’ Demokrasinin gelişim sürecini, tanımdaki gibi uygulandığını pek […]